Antibiyogram Testi

1. Testin Tanımı
Antibiyogram, izole edilen bakteriyel patojenlerin antibiyotiklere karşı duyarlılık profillerini belirleyerek uygun ilaç seçimini ve tedavi yönetimini yönlendiren temel laboratuvar testidir. Bu test, “duyarlı”, “az duyarlı” ve “dirençli” sonuçları ile klinik karar süreçlerini destekler.

2. Numune Türü ve Hazırlık
Numune: Klinik örnekten izole edilen saf bakteri kolonisi (örn. Escherichia coli, Staphylococcus aureus, Pseudomonas aeruginosa).
Hazırlık: İzole edilen koloni, steril fizyolojik tuz solüsyonunda 0.5 McFarland standardına eşdeğer opasiteye getirilir. Hazırlanan süspansiyon disk difüzyon (Kirby-Bauer) veya mikrobroth dilüsyon yöntemi için kullanılır; agar plakları 35 ± 2 °C’de 16–18 saat inkübe edilir.

3. Referans Aralığı
– Duyarlı (S): Standart klinik doz antibiyotik ile etkili inhibisyon zon çapı (disk difüzyon) veya düşük MIC değeri.
– Az duyarlı (I): Yüksek doz veya konsantrasyonda terapötik etki sağlayabilir; klinik değerlendirme gerekir.
– Dirençli (R): Standart dozda etkisiz; alternatif tedavi önerilir.

4. Klinik Endikasyon ve Kullanım
– Sepsis, endokardit, menenjit gibi ciddi sistemik bakteriyel enfeksiyonlarda antibiyotik seçimi.
– İdrar yolu enfeksiyonları, pnömoni, yara ve cerrahi alan enfeksiyonlarında direnç profili değerlendirmesi.
– Ampirik tedavi başarısızlığı sonrası tedavi ayarlaması ve direnç takibi.

5. Sonuçların Yorumlanması
– S: Seçilen antibiyotik önerilir.
– I: Yüksek doz veya özgül farmakodinamik koşullarda kullanılabilir.
– R: Alternatif antibiyotik veya kombinasyon tedavisi tercih edilmelidir.

6. Limitasyonlar ve Dikkat Edilecek Hususlar
– Inokulum yoğunluğu, ortam pH’sı ve inkübasyon süresi sonuçları etkileyebilir.
– Test standardlarına (EUCAST/CLSI) uygunluk ve güncellemeler takip edilmelidir.
– Klinik fenotip ve farmakokinetik/farmakodinamik veriler sonuç yorumuna entegre edilmelidir.

Doktor kontrolünde değerlendirilmelidir. Sonuçların doğruluk oranı en üst seviyededir.